HAYCAR Derneği, Osmanlı İmparatorluğu döneminde Ermeni mimarların, mühendislerin ve Amira Sınıfı’nın imparatorluğun tarihsel ve kültürel yapısındaki yeri üzerine “Fatih Sultan Mehmed’den II. Abdülhamid’e Hanedan-ı Âl-i Osman ve Millet-i Sadıka | Osmanlı’da Amira Sınıfı, Ermeni Mimar ve Mühendisler (1453–1890)” başlıklı konferans düzenledi.

Beyoğlu Üç Horan Kilisesi Vakfı işbirliğiyle 11 Mayıs Pazartesi günü Kilise’nin Naregyan Salonu’nda düzenlenen konferansa katılım yoğundu. Konferansın açılış konuşmasını yönetim kurulundan Nadin Özkuyumcuyan yaptı. Geçmişte üretmiş olan Ermeni mimar ve mühendisleri isimlerini görünür kılmanın hafızayı yaşatmak bakımından önemli olduğunu söyleyen Özkuyumcuyan, konuşmacılar hakkında bilgiler verdi.

Sadık Müfit Bilge, Onnik Jamgoçyan’ın tarihe verdiği katkısından söz ederek başladı ve Ermeniler ile Türkler arasındaki yakın ilişkilerin 13. yüzyıla kadar dayandığını söyledi. Dr. Serkan Keçeci, Jamgoçyan ile tanışıklıklarının 10 yıla dayandığını, akademik çalışmalarında kendisinden destek aldığını söyledi. Keçeci, çalışma alanının Osmanlı döneminde sarraf ve banker sınıfı olduğunu, Jamgoçyan’ın ise bu konuda çok sayıda çalışmaları olduğunu ifade etti.

Prof. Dr. Onnik Jamgoçyan, Osmanlı İmparatorluğu'nda "amira", "banker" veya "sarraf" olarak bilinen gayrimüslim tüccarların ekonomik ve mimari rolünü incelemiştir. Jamgoçyan'ın "Osmanlı İmparatorluğu'nda Sarraflık ve Sarraflar" ve "Reformlar Zamanı: Osmanlı Ermenileri" gibi önemli akademik yayınları bulunmaktadır. Sunumunda ‘Millet-i Sadıka’ dönemi hakkında bilgiler veren Jamgoçyan, Ermeni amira ve sarrafların Osmanlı ekonomisine verdikleri katkıdan söz etti. Jamgoçyan, Osmanlı padişahları ve sadrazamlarının büyük çoğunluğunun ekonomiyi Ermenilere emanet ettiğini, Düzyan ailesi örneği üzerinden verdi. Düzyan ailesi, Osmanlı İmparatorluğu’nun farklı dönemlerinde Darphane’de görevler almış, Mihran Bey Düzyan ise Darphane’de genel müdürlük yapmıştır. Jamgoçyan sunumunda sarraf, amira, bankerler ve mimarlara ait görsel ve belgeler de paylaştı. Etkinlik, soru-cevap kısmının ardından sona erdi.